Kalkulator

Kalkulator progu rentowności i marginesu bezpieczeństwa

Trzy liczby z rachunku wyników — przychód, koszty zmienne, koszty stałe — i odpowiedź na pytanie, od jakiej sprzedaży firma przestaje dokładać, ile ma zapasu i co się stanie, gdy marża spadnie o kilka punktów.

Przychód rocznyzłKoszty zmienne roczniezłmateriały, towary, podwykonawcy, prowizje — rosną razem ze sprzedażąKoszty stałe roczniezłwynagrodzenia stałe, czynsz, amortyzacja, odsetki — płacisz je niezależnie od sprzedażyScenariusz: spadek marży pokrycia op.p.punkty procentowe (np. podwyżka cen dostawców, presja cenowa)

Próg rentowności (BEP)

3 789 474zł przychodu rocznie

przychód: część do progu i margines

Marża pokrycia (CM I): 1 900 000 zł
Marża pokrycia w % przychodu: 39,6 %
Wynik przed podatkiem: 400 000 zł
Margines bezpieczeństwa: 1 010 526 zł
Margines w % przychodu: 21,1 %
Margines w miesiącach sprzedaży: 2,5
Dźwignia operacyjna: 4,75×

o tyle % zmieni się wynik przy zmianie sprzedaży o 1 %

Przy marży niższej o 3,0 p.p. → marża pokrycia w % przychodu: 36,6 %
nowy próg rentowności: 4 100 228 zł
sprzedaż do dołożenia, żeby utrzymać dzisiejszy wynik: +393 622 zł

Narzędzie poglądowe: wynik to rząd wielkości na Twoich założeniach, nie wycena ani porada podatkowa, prawna czy inwestycyjna. Dane wpisane w formularz nie są nigdzie wysyłane ani zapisywane.

Jak liczę

1Podział kosztów na zmienne i stałeZmienne rosną razem ze sprzedażą: materiały, towary, podwykonawcy, prowizje, transport. Stałe płacisz niezależnie: wynagrodzenia stałe, czynsz, amortyzacja, odsetki, licencje. Ten podział jest najważniejszą decyzją w całym rachunku — i najczęstszym źródłem błędu.
2Marża pokrycia (CM I)Przychód minus koszty zmienne — tyle każda złotówka sprzedaży zostawia na pokrycie kosztów stałych i zysk. W rachunku ZRW, którego używam w analizach, to pierwszy poziom wyniku; drugi (CM II) odejmuje jeszcze koszty stałe przypisane bezpośrednio do linii biznesu.
3Próg, margines, dźwigniaBEP = koszty stałe ÷ CM I %. Margines = przychód − BEP; w miesiącach = margines ÷ przychód × 12. Dźwignia operacyjna = CM I ÷ wynik: mówi, o ile procent zmieni się wynik, gdy sprzedaż zmieni się o 1 % — przy dźwigni 4 spadek sprzedaży o 10 % zabiera 40 % zysku.
4Scenariusz spadku marżyPodwyżka u dostawcy, presja cenowa klienta, droższy transport — marża pokrycia spada o kilka punktów, a koszty stałe nie. Kalkulator pokazuje nowy próg i ile sprzedaży trzeba dołożyć, żeby utrzymać dzisiejszy wynik. Zwykle więcej, niż się wydaje.

Analiza rentowności — rachunek segmentowy i ZRW

Najczęstsze pytania

Jaki margines bezpieczeństwa jest wystarczający?

Nie ma jednej liczby, ale w praktyce: poniżej 10 % przychodu (około miesiąca sprzedaży) firma jest wrażliwa na każdy gorszy kwartał; 20–30 % daje przestrzeń na inwestycję albo spadek koniunktury. Ważniejszy od poziomu jest kierunek — margines, który maleje trzeci rok z rzędu, to sygnał niezależnie od wartości.

Czy amortyzację wliczać do kosztów stałych?

Do progu księgowego — tak: to koszt utrzymania majątku, który trzeba pokryć, żeby wynik był dodatni. Do progu gotówkowego („od jakiej sprzedaży nie ubywa gotówki”) amortyzację zastępuje się ratami kredytów i leasingu oraz nakładami odtworzeniowymi. Oba progi warto znać; różnica między nimi mówi, ile firma „przejada” majątku.

Co, gdy koszty zmienne są wyższe niż przychód?

Wtedy progu nie ma — każda dodatkowa sprzedaż pogłębia stratę i kalkulator to mówi wprost. To sytuacja, w której trzeba naprawić cenę albo koszt jednostkowy, a nie „dosprzedać”. Widziałem ją w firmach handlowych, które liczyły marżę bez kosztów transportu i zwrotów.

Powiązane

Porozmawiajmy o Twojej sytuacji

Napisz kilka zdań o firmie i problemie. Odpowiadam w ciągu dwóch dni roboczych, a pierwsza rozmowa nic nie kosztuje.

Napisz do mnie